Probiyotik ve Prebiyotik Gıdalar

İ. Uğur Toprak | 10.06.2018

   Probiyotik ve Prebiyotik Gıdalar

   Probiyotikler insan sağlığını olumlu yönde etkileyen canlı mikroorganizmalardır. Basitçe insan sağlığı için yararlı ‘dost bakteriler’ olarak tanımlanmaktadırlar. Probiyotikler yeterli miktarda vücuda alındığında bağırsak florasında baskın hale gelmekte ve bağırsaklarda bulunan zararlı bakteriler ile mücadele etmektedirler. Probiyotikler bu mücadele sonucunda bağırsak florasında sayılarını arttırarak ortama hakim olmaktadırlar. Probiyotik mikroorganizmalar, sindirim sistemini düzenlemeye ve bağışıklık sistemini desteklemeye yardımcı olmaktadırlar. Bu sayede idrar yolu enfeksiyonlarının, ishalin önlenmesinde ve tedavisinde, gastrointestinal sistemin düzenlenmesi ve bazı kanser türlerinin gelişiminin önlenmesi gibi pek çok sağlığa olumlu etkileri bulunmaktadır.

   Probiyotikler pek çok gıdaya dışarıdan ilave edilebilmektedir. Market raflarında sıklıkla karşımıza çıkan probiyotik yoğurtlar, fermente içecekler kefir, kımız önemli probiyotik kaynaklarıdır. Ancak burada en önemli olan nokta yeterli miktarda probiyotiğin gıda ile birlikte vücuda alınması ve bu mikroorganizmaların bağırsaklara canlı bir şekilde ulaşmalarıdır. Bir gıdada bulunan probiyotiklerin sağlık etkisini gösterebilmesi için o gıdanın en az 106 kob/g canlı probiyotik bakteri içermesi gerekmektedir. Probiyotiklerin bahsedilen olumlu etkilerinin görülebilmesi için düzenli olarak tüketilmesi ve günlük beslenmenizin bir parçası olması gerekmektedir. Probiyotik gıdalar günün her saatinde rahatlıkla tüketilebilir.

   Prebiyotikler ise bağırsak florasında bir veya daha fazla bakterinin üremesini ve/veya aktivitesini teşvik ederek konakçıya faydalı olan, sindirilemeyen gıda içerikleri olarak tanımlanmaktadır. Kısaca prebiyotiklerden probiyotiklerin gelişmesi için faydalandıkları besin maddeleri olarak bahsedebiliriz. Şu ana kadar belirlenmiş prebiyotikler sindirilemeyen karbonhidratlardır ve aralarında laktuloz, inülin ve pek çok oligosakkaridler bulunmaktadır. . Oligosakkaritler yani prebiyotikler hindiba, yerelması, pırasa, enginar, buğday, soya, kurubaklagiller, muz, soğan, sarımsak, kuşkonmaz, enginar ve domates gibi bitkilerde doğal olarak bulunmaktadır. Sonuç olarak daha sağlıklı bir yaşam için yapısında doğal olarak prebiyotikleri içeren meyve ve sebzelerin, probiyotik yoğurt ve kefir gibi süt ürünlerinin tüketiminin arttırılması gerekmektedir.